|  |
 |
 |
|
|
|
Hormonen ontregelen watermilieu
Nieuws van: Staatscourant nr. 243, 14 december 2007
Uitgeplaste hormonen brengen waterdieren in grote problemen en als de zuivering van rioolwater niet drastisch verandert, voltrekt zich een ecologische ramp. Die waarschuwing klinkt uit het proefschrift waar Titia de Mes onlangs in Wageningen op promoveerde.
Het (water)milieu wemelt van nature van de hormonen, maar de meest krachtige en nadrukkelijkst aanwezige hormonen zijn van menselijke oorsprong en komen uit het riool. Het gaat dan vooral om estradiol, het meest voorkomende oestrogeen. Zowel vrouwen als mannen plassen estradiol uit en vrouwen die de pil slikken, scheiden ook nog grote hoeveelheden van het daarop lijkende, synthetische hormoon ethinylestradiol af.
Waterzuiveringen kunnen het leeuwendeel van de oestrogenen afbreken, maar naar schatting 10% komt toch mee met het gezuiverde afvalwater. En dat is te veel, stelt De Mes. Vissen, kikkers en andere organismen hebben zichtbaar last van de huidige toevloed. Biologen treffen steeds meer tweeslachtige dieren aan en mannelijke exemplaren die mannelijke kenmerken missen.
De Wageningse milieubioloog heeft waardering voor de inspanningen van waterzuiveraars, maar waarschuwt voor een 'hormonale nachtmerrie' in geval de zuiveringsresultaten niet worden opgeschroefd tot 99,9%.
Traditionele zuurstofrijke zuiveringsmethoden kunnen in theorie alle oestrogenen afbreken, maar het proces kost wel meer tijd om dat te bereiken. De huidige installaties zouden moeten worden uitgebreid om het zuiveringsproces die tijd te kunnen gunnen.
De Mes ontdekte bij haar onderzoek achter in de gangbare zuivering nog een verscholen, vervelende bijkomstigheid: de zuivering blijkt de samenstelling van door het lichaam onschadelijk gemaakte hormoonstoffen (zogenaamde metabolieten) te veranderen en wel zo, dat ze weer actief worden. Die hormonen kunnen alsnog worden afgebroken, maar alleen als het zuiveringsproces meer tijd wordt gegund dan nu.
De onderzoeker concludeert dat de manier waarop afvalwater wordt gezuiverd 'radicaal' moet veranderen. Zij denkt daarbij aan een apart zuiveringstraject van spoelwater uit toiletten. Het idee om toiletwater apart te houden is al vaker geopperd en wordt ook al uitgevoerd bij ziekenhuizen en andere zorginstellingen met het oog op de hoge concentraties medicijnresten.
De Mes meent dat Nederland niet ontkomt aan een sanitaire revolutie, niet alleen met het oog op de ecologische risico's van hormoonstoffen, maar ook gezien de met de vergrijzing toenemende lozing van farmaceutische stoffen op het riool, en het gevaar dat steeds meer van die stoffen een probleem gaan vormen in de productie van drinkwater. www.staatscourant.nl/staatscourant/nieuwsbericht.asp?ID=13518 - 14 Dec 2007
|
|
|
|